Naar hoofdinhoud

Huis van Eemnes kiest een batterij die het stroomnet ontlast

Gepubliceerd oktober 28, 2026, door marjolijn

Huis van Eemnes

Vier jaar na de opening leverden de zonnepanelen van Huis van Eemnes geen geld meer op, maar kostten ze geld. Kan een batterij dat omdraaien? Op Naar Nul maakte voor de multifunctionele accommodatie de haalbaarheidsstudie en begeleidde de keuze voor een leverancier. De offerte is getekend en de batterij wordt naar verwachting in 2027 geplaatst.

Wat ging eraan vooraf? Huis van Eemnes opende in januari 2020 als de plek in Eemnes waar bibliotheek, sport, cultuur, horeca en vergaderzalen samenkomen. Het gebouw is eigendom van de gemeente. “Logischerwijs moest er een zo duurzaam mogelijk gebouw komen,” vertelt locatiemanager Robert-Jan Vos. Dat is het geworden: volledig elektrisch en goed geïsoleerd, met klimaatplafonds voor een prettig binnenklimaat in zomer en winter en met dimbare ledverlichting  in het hele gebouw, inclusief de sporthallen. Op de platte daken liggen zo’n 1790 zonnepanelen.

Zonnepanelen die geld gingen kosten

De eerste jaren waren die panelen een flinke inkomstenbron. Met de contracten van toen kreeg Huis van Eemnes voor elke teruggeleverde kilowattuur evenveel terug als het voor een ingekochte kilowattuur betaalde. In 2024 veranderde dat: met nieuwe contracten werd terugleveren minder lucratief. Daarmee viel de businesscase van het gebouw op energievlak in één keer om. Toen in een verduurzamingstraject energieopslag ter sprake kwam, zag hij meteen een kans: “Daar kunnen we misschien weer iets mee winnen, waar we nu geld mee kwijt zijn.”

Verantwoorden wat je zelf niet kunt narekenen

De installateur van het gebouw had al een businesscase voor een batterij gemaakt met een aantrekkelijk korte terugverdientijd. Maar zelf beoordelen of die berekening klopte, kon de stichting niet. Tegelijk moet de stichting elke keuze kunnen verantwoorden.

Jeroen van der Beek, duurzaamheidsadviseur bij Op Naar Nul, maakte daarom met een collega een eigen doorrekening. Ook beoordeelden zij de offerte van de installateur en die van een tweede aanbieder. Ze stelden aanvullende vragen en zetten de voor- en nadelen op een rij. Waar gesprekken met een leverancier al snel over technische details gaan, vertaalde Jeroen die details naar wat ze voor Huis van Eemnes betekenden.

Voor Robert-Jan Vos was juist die onafhankelijkheid belangrijk:

“Een installateur kan het naar zichzelf toeschrijven en een andere partij net zo goed. Als je zelf onvoldoende kennis hebt, is het fijn dat een onafhankelijke partij onderzoek doet en je een handvat geeft. De keuze hebben we uiteindelijk zelf gemaakt.”

Die keuze viel op de energietak van de eigen installateur, de partij die de installaties in het gebouw al beheert.

Een batterij op maat van verbruik en opwek

Een batterij levert alleen iets op als hij daadwerkelijk past bij het gebouw. De vraag was dus hoe Huis van Eemnes de eigen zonnestroom kon omzetten in een systeem dat aansluit bij de behoefte van het gebouw. Op Naar Nul bekeek daarvoor de installaties op locatie en analyseerde de meetdata van het gebouw.

Een batterij kan op meerdere manieren van waarde zijn: zonnestroom opslaan om die later zelf te gebruiken, laden als stroom goedkoop is en een vergoeding krijgen van de netbeheerder voor flexibiliteit. Jeroen legde het gebruiksprofiel van Huis van Eemnes naast de opwek en bracht die verdienmodellen samen voor het gebouw. “Dat is een mooie puzzel geworden,” zegt hij.

De belangrijkste afweging was de omvang van de batterij. Een grotere batterij kan meer opslaan, maar vraagt een hogere investering die zich niet altijd terugverdient. Een kleinere batterij is goedkoper, maar vangt te weinig op om de verdienmodellen te laten renderen. De studie liet zien welke omvang het best past.

De uitkomst was minder gunstig dan de eerste berekening van de installateur, onder meer door keuzes die beter bij het gebouw passen. Toch is Robert-Jan Vos er tevreden over. Er ligt nu een realistische businesscase met de totale kosten over de hele levensduur (TCO), zodat Huis van Eemnes weet wat de batterij over de hele looptijd kost en oplevert. “Dat hadden we zelf niet kunnen doen.”

Geen gok op energiehandel

Bij elke investering weegt mee dat Huis van Eemnes met geld van de gemeente werkt. Robert-Jan Vos vertelt:

“Alles wat we uitgeven is gemeenschapsgeld. We zijn een maatschappelijke accommodatie, maar we vinden dat we als ondernemer moeten denken. Dan moet je goed nadenken over hoe je de belastingcenten van de inwoners uitgeeft.”

Daarom is afgesproken dat de batterij geen risico neemt met energiehandel. Hij moet vooral het stroomnet in de regio ontlasten.

Op zonnige dagen laadt de batterij met eigen zonnestroom, zodat het gebouw minder teruglevert op het moment dat iedereen dat doet. Met netbeheerder Stedin zijn bovendien afspraken gemaakt. Op drukke zomermiddagen kan Stedin vragen om niets terug te leveren en op winteravonden om geen stroom af te nemen. Stedin meldt dat een dag van tevoren, zodat de batterij klaarstaat. Voor die flexibiliteit krijgt Huis van Eemnes een vergoeding.

Dankzij die flexibiliteit kwam de batterij ook in aanmerking voor subsidie uit de landelijke regeling voor flexibel elektriciteitsverbruik (Flex-e). Op Naar Nul vroeg die aan voor de haalbaarheidsstudie en voor de batterij. Volgens Robert-Jan Vos was het project zonder die subsidie waarschijnlijk niet haalbaar geweest, omdat de investering zich dan niet snel genoeg terugverdient.

Batterij als sluitstuk van een duurzaam gebouw

Bij Huis van Eemnes is de batterij geen eerste stap. Het gebouw was al duurzaam gebouwd en wordt duurzaam beheerd. Volgens Jeroen van der Beek past de oplossing daarom juist hier:

“Voor deze constructie heb je een installatie van meer dan 100 kW nodig om afspraken met de netbeheerder te kunnen maken. Huis van Eemnes was al volledig elektrisch, gasloos en goed geïsoleerd. Voor hen was dit de juiste stap op het juiste moment, met de juiste subsidiemogelijkheden.”

Daarmee is deze aanpak interessant voor maatschappelijke organisaties met een vergelijkbaar profiel: een groot gebouw dat al goed is verduurzaamd, veel eigen zonnestroom en een aansluiting in een gebied met netcongestie. Denk aan multifunctionele accommodaties, sporthallen en grotere zorgorganisaties.

Huis van Eemnes heeft geen eigen duurzaamheidsadviseur, daarvoor is de stichting te klein. Toch nam ze zelf het initiatief. “We vinden het mooi om voorloper te zijn,” zegt Robert-Jan Vos. “Dat is niet ons doel, maar we willen ook niet de volger zijn.”

Van getekende offerte naar werkende batterij

De offerte is getekend, met de vergunning voor de plaatsing als enige ontbindende voorwaarde. Leverancier en gemeente werken daar nu aan. De gemeente is als eigenaar van het gebouw vanaf het begin betrokken en draagt bij aan de financiering. Haar enige voorwaarde was dat het systeem modulair is, zodat het later kan worden uitgebreid voor omliggende duurzaamheidsprojecten. Als alles volgens plan verloopt, staat de batterij er eind eerste kwartaal van 2027, op tijd voor de zomer waarin het gebouw het meest opwekt.

Robert-Jan Vos heeft er alle vertrouwen in. De kracht zit volgens hem vooral in de sturing: wanneer laadt de batterij, wanneer levert hij terug en wanneer springt hij bij. Op Naar Nul blijft betrokken en kijkt na de ingebruikname samen met Huis van Eemnes of de batterij doet wat is doorgerekend en waar de sturing nog beter kan. Na het eerste volledige jaar maken ze samen de balans op.

Blijf op de hoogte

Meer van dit soort artikelen en inzichten ontvangen? Schrijf je in voor onze nieuwsbrief.

Sta je voor onderhoud, renovatie of verduurzaming?

We denken graag met je mee over de route die past bij jouw gebouw of vastgoedportefeuille. In een kort gesprek brengen we de grootste vragen, risico’s en kansen in beeld.

Praktijkvoorbeelden

Laat je inspireren door hoe andere organisaties hun gebouwen wisten te verduurzamen.

Slot Zeist: monumentaal verduurzamen in één week

Slot Zeist: monumentaal verduurzamen in één week

Hybride verwarmen in een rijksmonument, zonder extra netaansluiting Wie Slot Zeist kent, weet: het is niet zomaar een pand. Een rijksmonument met een rijke historie, grandeur en een…

Lees meer over Slot Zeist: monumentaal verduurzamen in één week
  • gemeenten
  • netcongestie
  • Uitvoeringsbegeleiding

Bekijk meer projecten